Door de redactie van Geveltrendz.online
April 2025
In de wijk Poelenburg in Zaandam maakt de verouderde zogeheten ‘Spaghettiflat’ binnenkort plaats voor een bijzonder woonconcept. Met het plan POOORT heeft een samenwerkingsverband onder leiding van VORM de tender gewonnen voor de ontwikkeling van 320 woningen in dit gebied. Centraal in het ontwerp staan drie robuuste poortgebouwen, die niet alleen architectonisch in het oog springen, maar ook functioneel bijdragen aan de toegankelijkheid van een nieuw autovrij binnengebied.
Gevels met karakter én functie
Het stedenbouwkundig ontwerp, afkomstig van KAW, toont een haakvormig complex met een herkenbare woontoren aan de rand. Wat het plan uniek maakt, zijn de drie open poorten die het woonblok visueel en fysiek doorwaadbaar maken. Deze ‘gevelopeningen’ verbinden straat, binnengebied en gemeenschapsfuncties op een vanzelfsprekende manier.
De plint wordt ingericht met publieke functies zoals een buurthuis, bibliotheek, sociaal wijkteam en kindgerichte voorzieningen. Ook komt er een collectieve kruidentuin bovenop de plintbebouwing – een gebaar naar duurzaamheid én gemeenschapsvorming.
Een gevel die de wijk verwelkomt
Het ontwerp bewijst dat gevels veel meer zijn dan alleen esthetiek of afwerking. In dit geval speelt de gevel een actieve rol in de verbinding tussen bewoners, functies en omgeving. De poorten zijn daarbij geen puur symbolisch element; ze functioneren als levendige entrees die openheid uitstralen in een gebied dat lange tijd als gesloten en monofunctioneel werd ervaren.
Dat maakt dit project exemplarisch voor de nieuwe generatie gevelprojecten binnen stedelijke verdichting: gevels die communiceren, verbinden en meedenken met de leefomgeving.
Co-creatie als motor voor kwaliteit
Opvallend is dat niet alleen architecten en ontwikkelaars, maar ook bewoners vanaf het begin zijn betrokken bij het planproces. Via het ‘Kijk op de Wijk’-programma, dat data combineert met lokale input, wordt de leefomgeving mede vormgegeven door de mensen die er daadwerkelijk wonen.
“Een gebouw is pas geslaagd als de buurt zich erin herkent,” aldus Mo Sedighi van VORM. “Daarom creëren we gevels die de wijk uitnodigen, in plaats van uitsluiten.”
Zaandam als voorbeeld van toekomstgerichte gevelontwikkeling
Geveltrendz.online volgt deze ontwikkeling met interesse. Niet alleen vanwege de schaal en impact, maar vooral omdat het laat zien hoe gevels een sleutelrol kunnen spelen in het vormgeven van een sociaal duurzame stad.
Met de start van de bouw gepland in 2026, belooft POOORT niet alleen een architectonisch icoon te worden, maar ook een schoolvoorbeeld van hoe gevels bijdragen aan leefbare, inclusieve en toekomstbestendige wijken.
Benieuwd hoe gevelarchitectuur bijdraagt aan stedelijke transformaties?
Lees meer over innovatieve projecten op Geveltrendz.online.